بدون دخانیات، سلامتی را انتخاب کنید

بدون دخانیات، سلامتی را انتخاب کنید

اقتصاد پنهان- هر ساله به مناسبت سال روز جهانی بدون دخانیات، ۳۱ ماه می مصادف با ۱۰ خرداد، اقدامات و فعالیت های گسترده ای در سطح کشور با همکاری ارگان های ذیربط به منظور حمایت طلبی برای اجرای سیاست های موثر بر کاهش مصرف دخانیات و ارتقای سطح آگاهی عمومی به ویژه جوانان و نوجوانان نسبت به مضرات استعمال دخانیات انجام می پذیرد.

يکشنبه، ۰۶ خرداد ۱۳۹۷0 کامنتچاپ مطلب

به گزارش اقتصاد پنهان، بیش از 7 میلیون مرگ در اثر مصرف دخانیات و همجواری در کنار فرد مصرف‌کننده دخانیات در هر سال به وقوع می‌پیوندد. بر اساس مستندات سازمان بهداشت جهانی، نزدیک 85% مرگ و بیماری‌های ناشی از دخانیات در کشورهای در حال توسعه اتفاق می‌افتد.
این موضوع وقتی اهمیت اقتصادی و اجتماعی خود را مشخص می‌نماید که بدانیم بار اقتصادی ناشی از بیماری و مرگ ناشی از مصرف، 2 تا 3 برابر هزینه مصرف است. به‌عبارت دیگر مجموعه افراد جامعه، بار اقتصادی عوارض بهداشتی و اجتماعی تجارت و مصرف دخانیات را متحمل می‌شوند. همچنین استحاله فرهنگی ایجادشده و نیز تشکیل اجتماعات با محوریت دخانیات، قابل جبران نیست. یعنی از یک سو، عده‌ معدودی از سود کلان تجارت دخانیات نمی‌گذرند و از سوی دیگر بار مالی عوارض سلامت‌محور مصرف قلیان تا سه برابر هزینه‌های مصرف آن است. مطابق آخرین برآوردها در بین کالاهای دخانی مصرف سیگار در حدود 2.7 میلیارد دلار در سال است. لذا می‌توان عنوان نمود که حدود 11 میلیارد دلار در سال برای مصرف و هزینه‌های درمانی سیگار، فقط در ارتباط با مصرف سیگار به کل جامعه تحمیل می‌شود!!
هرچند بر اساس اقدامات بعمل آمده تنها 5 درصد از سیگار مصرفی کشور از طریق قاچاق تأمین می¬شود لیکن مضرات سیگار و دخانیات بر کسی پوشیده نیست اما ضرر و زیان‌های سیگارهای قاچاق به مراتب بیش از سیگارهایی است که با نظارت رسمی و گذراندن تست‌های کنترلی وارد چرخه مصرف می‌شوند.
طبق گزارش سازمان جهانی بهداشت، هر وعده مصرف قلیان، دودی معادل مصرف 100 تا 200 نخ سیگار وارد ریه فرد می‌نماید. همچنین تماس و مواجهه با دود دست دوم قلیان و نشستن در کنار جمع قلیان‌کش‌ها برای اطرافیان و خصوصا کودکان بسیار خطرناک است و رسوب بقایای دود قلیان روی فرش و لباس‌ها و لوازم شخصی در منزل و در رستوران‌ها و سایر مراکز، موجب انتقال سموم سرطان‌زا به فرزندان و اطرافیان از طریق تماس پوستی می‌شود و متأسفانه جذب بالایی از این طریق اتفاق می‌افتد.
برحی از سودجویان و عرضه‌کنندگان قلیان برای جذب مشتری و سود بیشتر، اقدام به افزودن مواد مخدر و روان‌گردان به توتون می‌نمایند و واقعا مشخص نیست سیگارهایی که خارج از چرخه تحت نظارت بهداشتی وارد شبکه توزیع می‌شوند چه موادی در خود دارند و مسلما آسیب‌های مضاعفی در پی خواهد داشت.
برای نمونه، در گذشته گزارش‌هایی از بروز حالت تهوع، کهیر و ضایعه‌های پوستی وجود دارد که ناشی از مصرف سیگارهای قاچاق و فاقد مجوز بوده است، گزارش‌های مشابهی نیز در ارتباط با بروز عوارض غیرقابل انتظار در ارتباط با مصرف توتون و تنباکوهای غیرمجاز وجود داشته است.
از سال 92، آسیب‌شناسی موضوع با انجام ساعت‌ها کار کارشناسی در مجموعه ستاد و دستگاه‌های عضو به طور جدی انجام و در نهایت برنامه جامع پیشگیری و مبارزه با قاچاق کالاهای دخانی در مهرماه سال 94 به تصویب رسید که بر 4 اصل کلی استوار است:
1- کاهش مصرف دخانیات در کشور، مقابله
2- مبارزه با عناصر اصلی شبکه‌های قاچاق سیگار
3- ساماندهی گردش کالای دخانی
4- افزایش ریسک قاچاق سیگار
در این خصوص، اقدامات مناسبی از سوی ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز انجام شده است که به شرح ذیل است:
1- ساماندهی انبارهای کالاهای دخانی
2- شناسایی و احصاء برندهای با قاچاق بالا و تمرکز بر جمع‌آوری آن در سطح عرضه
3- اعلام نام 18 نشان تجاری(برند) سیگار قاچاق قطعی شامل: مارلبرو، رویال 5، رویال، میکادو، کینگ دام، سر، والدن، میامی، اس ایکس، بن، اروس، آفایر (افیر)، سناتور، لامبورگینی، مراد، امرالد (emerald)، دی اند جی، ماک (مک)
4- کنترل بر محموله‌های ترانزیتی کالای دخانی
5- ساماندهی گردش کالای دخانی توسط عاملین مجاز
6- اجرای ماده 13 قانون به‌منظور رهگیری کالای دخانی
7- انهدام سیگارهای مکشوفه
8- کاهش برآورد قاچاق سیگار از سال 93 تا پایان سال 95، به میزان 51% (آمارهای سال 96 در دست بررسی است)
لازم به ذکر است کالاهای قاچاق قطعی، در هر نقطه از کشور که رؤیت شوند در حکم کالای قاچاق هستند و هیچ مجوز قانونی برای واردات، تولید، انبارش، توزیع یا عرضه قانونی آن‌ها صادر نشده است. لذا اطلاع عموم مردم از این موارد می‌تواند تأثیر به‌سزایی در کاهش تقاضا و مصرف این کالاها و پیشگیری از مخاطرات مضاعف این کالاها داشته باشد.
در مجموع بر اساس اقدامات به عمل آمده از سال 93 تا کنون از 100 درصد نیاز کشور به سیگار 90 درصد از طریق تولید داخل، 5درصد واردات قانونی و 5 درصد باقیمانده از طریق قاچاق تأمین می‌شود.
از سوی دیگر بر اساس گزارش سازمان‌های بین المللی مرتبط با بهداشت قلیان تهدید دخانیات در قرن 21 است. در بیان علت این موضوع، تهدید گروه‌های خاص(زنان و نوجوانان)، رواج باورهای نادرست و فقدان قبح کافی، شکل‌گیری کانون‌های بزه در شکل مصرف اجتماعی و تهدید امنیت وجامعه و خانواده به عنوان دروازه بزه و اعتیاد، تنها بخشی از مشکلات این پدیده است، زیرا مصرف دخانیات شایعترین علت مرگ و بیماری‌هایی است که البته قابل پیشگیری نیز هست.
با توجه به این‌که بیماری های قلبی و عروقی از جمله سکته های قلبی، یکی از عوامل اصلی مرگ و میر در جهان امروز می باشد، موضوع روز جهانی بدون دخانیات  سال 2018 با عنوان دخانیات و بیماری قلبی با شعار" TOBACCO BREAKS HEARTS" از سوی سازمان جهانی بهداشت انتخاب شده است.
بر همین اساس از سوی دبیرخانه ستاد کشوری کنترل دخانیات، 5 تا 11 خرداد 1397 به عنوان هفته ملی بدون دخانیات با شعار ملی " قلیان، سمی علیه سلامت خانواده" اعلام شده و عناوین زیر در نظر گرفته شده است:
1- شنبه مورخ 5/3/97  " جوانان علیه قلیان"
2- یکشنبه مورخ 6/3/97  " خانواده ی سالم با دوری از قلیان "
3- دوشنبه مورخ 7/3/97  " قهوه خانه سالم عاری از دخانیات"
4- سه شنبه مورخ 8/3/97  " دوری از دخانیات، حق شهروندی "
5- چهارشنبه مورخ 9/3/97  " تعهد و مسئولیت اجتماعی در پیشگیری از دخانیات "
6- پنجشنبه مورخ 10/3/97  " دوری از قلیان برای سلامت قلب"
7- جمعه مورخ 11/3/97 " آموزه های دینی علیه قلیان "
همچنین برخی اقدامات و فعالیت های مورد انتظار از دانشگاه های علوم پزشکی سراسر کشور در هفته ملی بدون دخانیات سال جاری به شرح ذیل خواهد بود:
1- ایجاد هماهنگی و جلب مشارکت مجامع امور صنفی، تولیدی، توزیعی و در خصوص آموزش و بستر سازی مناسب جهت جلوگیری از توزیع مواد دخانی به ویژه قلیان در اماکن عمومی و مراکز تهیه و توزیع مواد غذایی
2- انجام تبلیغات محیطی و نمایش پیام ها و هشدارهای بهداشتی در مکان های پر تردد شهر
3- برگزاری مسابقات ورزشی، فرهنگی و آموزشی با موضوعات کنترل دخانیات به ویژه قلیان و برگزاری فعالیت های ورزشی از جمله راه‌پیمایی و پیاده روی
4- آموزش عمومی در خصوص مضرات مصرف دخانیات و مواجهه با دود دست دوم و اهمیت ترک دخانیات
5- آموزش کارگران در کارگاه ها، کارخانجات مختلف و مراکز کارگری و اتحادیه های مربوطه
6- بهره‌گیری از سخنان و رهنمودهای روحانیون و ائمه جمعه و جماعت به منظور آگاه نمودن اقشار مختلف جامعه
7- انجام مصاحبه و برگزاری میزگردهای علمی به مناسبت روزهای هفته
8- اقدامات و فعالیت های تبلیغاتی از قبیل تهیه پوستر، پمفلت و تیزر های تبلیغاتی حول محور شعار امسال
9- برگزاری همایش یا سمینار و تقدیر از فعالان عرصه کنترل دخانیات و اهدای جوایز به افراد برتر و موفق در ترک سیگار و قلیان
10- پیگیری ثبت وضعیت ارایه خدمات ترک دخانیات در مراکز جامع سلامت به منظور کمک به مصرف کنندگان مواد دخانی برای ترک مصرف دخانیات
در این مسیر و با هدف «کاهش مصرف دخانیات در کشور»، کمیسیون‌ برنامه‌ریزی، هماهنگی و نظارت بر مبارزه با قاچاق کالا و ارز استان‌های سراسر کشور، همکاری لازم به‌منظور ایجاد هماهنگی رده‌های دستگاه‌های اجرایی عضو ستاد در سطح استان‌های کشور و پیشبرد هرچه برنامه‌های مورد نظر در «هفته ملی بدون دخانیات» را انجام خواهد داد.
امید است در ادامه‌ی این روند و با توجه به وضعیت اقتصادی موجود، ضمن توجه ویژه به کاهش تقاضا و مصرف کالاهای قاچاق، نتایج مطلوب‌تری در پیشگیری و مبارزه با قاچاق کالاهای دخانی حاصل شود.


تهیه و تنظیم: معاونت برنامه‌ریزی، نظارت و هماهنگی اقتصادی

اشتراک گذاری:
لینک کوتاه:

epe.ir/News/15831